Bệnh lao là một bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn lao gây nên, bệnh lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp.
Vi khuẩn lao do nhà bác học người Đức - Robert Koch là người đầu tiên công bố tìm ra vào ngày 24 tháng 03 năm 1882 đến nay đã được 143 năm. Nguồn lây chính của bệnh lao là những bệnh nhân lao phổi có vi khuẩn lao trong đờm. Người bị lây do hít phải vi khuẩn lao của bệnh nhân lao phổi bắn ra môi trường xung quanh khi ho, khạc, hắt hơi, hoặc khi tiếp xúc trong thời gian dài và liên tục. Nếu không có sự kiểm soát của con người bằng các biện pháp và công cụ hữu hiệu, bệnh lao có thể bùng phát như một bệnh dịch nguy hiểm làm chết nhiều người và tác động xấu đến sự phát triển kinh tế xã hội.
Đúng! Chúng ta có thể chiến thắng bệnh lao! Quốc gia dẫn dắt! Nhân dân đồng hành!
Những năm qua, Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm đến công tác phòng chống lao, điều đó được thể hiện thông qua sự cam kết mạnh mẽ trong công tác phòng chống bệnh lao với nhiều chính sách và hành động cụ thể. Đặc biệt, trong các năm vừa qua, Công điện số 25/CĐ – TTg của Thủ tướng chính phủ về việc tăng cường công tác phòng chống bệnh lao ngày 25/03/2024; công văn 1393/TTG-KGVX ngày 27/10/2025 về tăng cường công tác phòng, chống lao đã đẩy mạnh những nỗ lực phòng chống lao trên toàn quốc, mang lại kết quả vượt bậc.
Mặc dù vậy, tình hình dịch tễ bệnh lao tại nước ta còn rất nặng nề, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ước tính năm 2025 Việt Nam có khoảng 184.000 bệnh nhân lao mới; 9.400 bệnh nhân lao kháng thuốc và có khoảng 12.000 người tử vong do lao. Việt Nam đứng thứ 12/30 quốc gia có gánh nặng bệnh lao cao nhất thế giới và đứng thứ 10/30 quốc gia có số lượng bệnh nhân Lao kháng thuốc cao nhất toàn cầu.
Trên cơ sở chủ đề Ngày thế giới phòng chống lao thế giới, chủ đề của Việt Nam năm 2026 là:
PHÁT HIỆN LAO GẮN VỚI KHÁM SỨC KHỎE ĐỊNH KỲ CHO MỖI NGƯỜI DÂN
Hoà chung và hưởng ứng mạnh mẽ lời kêu gọi trên toàn cầu, chủ đề Ngày thế giới phòng chống lao của Việt Nam năm nay thể hiện rõ tinh thần của Nghị quyết 72-NQ/TƯ ngày 09/9/2025 về tập trung vào các giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, như một lời khẳng định những nỗ lực cam kết, đầu tư, hành động ở mức cao nhất trong công tác phòng chống lao tại Việt Nam
Chủ đề này thể hiện sự quan tâm, định hướng đúng đắn cũng như sự thấu hiểu về chính sách mới của Đảng, Nhà nước đối với sự nghiệp phòng chống lao, mở rộng con đường trên lộ trình tiến đến chấm dứt bệnh lao vào năm 2030 mà Việt Nam đã cam kết.
Mục tiêu chấm dứt bệnh lao rất cần sự ủng hộ, cam kết của lãnh đạo các cấp, các ban/ ngành/ đoàn thể và toàn xã hội để đảm bảo nguồn tài chính bền vững, triển khai đồng bộ các can thiệp phòng chống lao từ Trung ương đến địa phương
Bệnh lao có thể dự phòng và điều trị được!
Những người mắc bệnh lao thường có các biểu hiện: Ho kéo dài trên 2 tuần (ho khan, ho có đờm hoặc ho ra máu). Người bệnh gầy sút cân, kém ăn, mệt mỏi, sốt nhẹ về chiều, ra mồ hôi "trộm" ban đêm, kèm theo đau ngực, đôi khi khó thở.
Khi xuất hiện các biểu hiện nghi ngờ, người dân cần chủ động đến khám và làm xét nghiệm tại Trạm Y tế xã Ô Diên, bao gồm 03 điểm y tế: Tân Hội, Tân Lập, Liên Hà và tại Phòng khám đa khoa Ô Diên (địa chỉ: thôn Thượng Trì, xã Ô Diên, TP Hà Nội – đối diện UBND xã Liên Hồng cũ).
Các cơ sở đều được trang bị đầy đủ thiết bị cần thiết, cùng đội ngũ y, bác sĩ có chuyên môn, giúp phát hiện sớm và điều trị hiệu quả bệnh lao. Ngoài ra, người dân cũng có thể đến các cơ sở y tế có liên kết với Chương trình chống lao, như Bệnh viện Phổi Hà Nội, để được khám và điều trị theo quy định.
Người bệnh lao sẽ được điều trị theo chỉ dẫn và giám sát chặt chẽ của bác sĩ. Chiến lược DOTS được coi là biện pháp điều trị bệnh lao hiệu quả nhất. Thuốc chữa bệnh lao hiện tại đã được Bảo hiểm y tế thanh toán. Người dân tuyệt đối không tự ý dùng thuốc, hoặc chữa thuốc Nam, hoặc chữa trị tại phòng khám không chuyên khoa.
Để phòng, chống bệnh lao có hiệu quả, trong tháng đầu sau sinh, tất cả trẻ đều phải tiêm phòng vắc-xin BCG nhằm giúp ngăn ngừa các bệnh lao cấp tính. Trẻ dưới 5 tuổi tiếp xúc với bệnh nhân lao phổi, trẻ nhiễm HIV cần được uống thuốc dự phòng bệnh. Những người bị bệnh Lao cần thực hiện những điều sau để bảo vệ người thân và cộng đồng: điều trị tích cực, tuân thủ các nguyên tắc điều trị bệnh; đeo khẩu trang khi tiếp xúc với người khác trong thời gian đang điều trị; che miệng, mũi bằng khăn, giấy mềm hoặc bằng cánh tay áo khi ho, khi hắt hơi; Khạc, nhổ đờm vào khăn giấy hoặc cốc giấy rồi bỏ vào thùng rác hoặc đốt đi; Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng để giữ bàn tay luôn sạch sẽ; phòng ở cần luôn luôn thông thoáng. Phát hiện sớm và điều trị khỏi bệnh lao cho người bệnh lao là cách phòng bệnh tốt nhất.
"Vì một Việt Nam không còn bệnh lao", các cấp, các ngành, mọi người, mọi nhà hãy tích cực thực hiện tốt các biện pháp phòng chống bệnh lao.
"Ho kéo dài trên 2 tuần: Hãy nghĩ ngay đến bệnh lao"
